Ze is meervoudig Europees kampioen, Olympisch medaillewinnares en een van de grootste namen in het langebaanschaatsen. De Friese Antoinette Rijpma-de Jong (30) knokte zichzelf niet alleen naar de top, maar overwon ook haar eigen struggles.

Hoe zouden ze nu naar haar kijken, de pesters van toen? Zouden ze slikken als hun vroegere klasgenootje weer een medaille in de wacht sleept? Zouden ze jaloers zijn op die vlammende krullen? Het zou zomaar eens kunnen. “Ik weet nu dat pesters zelf vaak ook niet lekker in hun vel zitten of thuis misschien moeilijkheden hebben”, vertelt de Friezin. “Maar ik hoop dat niemand hoeft mee te maken wat ik heb meegemaakt.”

PESTEN

Nee, makkelijk was het niet, haar jeugd. De verhuizing van Heerenveen naar een dorpsschooltje was het startpunt van de pesterijen. “Daar was ik anders. Rood haar, sproeten… ik was de vuurtoren, het pispaaltje, ik viel op. En als je opvalt, dan ben je in die megaharde ‘kinderwereld’ gewoon de lul.” Eerst waren het opmerkingen, boze blikken, het buitensluiten bij spelletjes en kinderfeestjes. Toen werd het fysiek. “Ik ben van m’n fiets geduwd. Ik heb blauwe plekken gehad die ik verstopte onder mijn trui. Soms nam ik expres een andere route naar huis in de hoop dat ze daar niet stonden.”

Praten deed ze niet. “Ik dacht altijd: niet zeiken, gewoon doorgaan. Misschien ook wel een beetje die Friese mentaliteit. En ik wilde mijn ouders niet belasten, want wat konden zij doen? Ze wisten denk ik wel dat ik niet gelukkig was… maar niet hoe erg het was.” Dus besloot ze een masker op te zetten. “Vanaf groep acht ben ik mijn haar gaan verven. Steeds een tint donkerder, tot het bijna zwart was”, vertelt Antoinette. “Eigenlijk verfde ik een deel van mezelf weg. Ik wiste een stukje van mijn identiteit uit. Gewoon om er eindelijk eens bij te horen en niet degene te zijn die anders was. Treurig, toch?”

KLEUR BEKENNEN

De middelbare school was een nieuwe start.“Ik durfde meer en zat beter in mijn vel”, knikt Antoinette. Maar de littekens van de pesterijen bleven. “Als je nooit vriendinnen hebt gehad, hoe pak je dat dan aan? Kun je anderen vertrouwen als je zo vaak teleurgesteld bent geweest?” Antoinette had geleerd alleen te zijn; zich terug te trekken. “Dat is denk ik nooit helemaal weggegaan.”

Net zoals het muurtje om haar heen en het masker. Pas op haar 23ste besloot ze kleur te bekennen en te stoppen met het verven van haar krullen. “Tot die tijd zat ik om de haverklap bij de kapper. Soms huilend, omdat mijn rode kleur zo sterk en dominant was. Dan kwam het er toch weer doorheen. Het was niet te doen.”

Rood was nou eenmaal Antoinettes kleur: “Ik moest mezelf leren accepteren”. Het schaatsen hielp daarbij, ja. Maar haar liefde voor paarden misschien nog wel meer. “Ik kon nog niet eens lopen toen ik al op de rug van een paard zat, op de boerderij die al vier generaties in onze familie is”, vertelt Antoinette. Niet zo gek dat de kleine Antoinette een carrière als amazone wel zag zitten.”

Maar toen was er natuurijs achter op de vaart en kreeg ze voor het eerst schaatsjes ondergebonden. Eerst maar een rondje achter de stoel dachten haar moeder en oma. Maar weg was Antoinette. “Tja, wat moet ik zeggen. Een natuurtalent?” lacht ze. “Ik wilde wel op les en vanaf toen ging het ineens hard.”

Zo voedde het één het ander: op het ijs kon ze gas geven; tussen de paarden landde ze weer. “Ik dacht dat de pesterijen op de basisschool zwaar waren, maar topsport is ook bikkelhard”, knikt Antoinette. “Als je zestien bent en je rijdt een senior eruit… dan maak je jezelf niet per se populair. En na die wedstrijden zit je wel gewoon weer op een hotelkamer. Alleen.” Thuiskomen bij de paarden was dan ook thuiskomen bij zichzelf: “zij oordelen niet.”

“Als je nooit vriendinnen hebt gehad, hoe pak je dat dan aan? Kun je anderen vertrouwen als je zo vaak teleurgesteld bent geweest?”

Was ze als zestienjarige al een grote belofte, inmiddels behoort ze tot de top. Ze werd vier keer Europees kampioene allround bij de vrouwen en won verschillende wereldtitels. Niet alleen haar prijzenkast groeide, maar ook haar zelfvertrouwen. “In de sport vond ik nieuwe zekerheid. Doordat ik ergens in uitblonk en echt werd gezien, kon ik ook anders naar mezelf kijken. Het heeft mijn zelfbeeld echt veranderd.”

SPROOKJESBRUILOFT

Ergens tussen die strenge mentale oorlogsvoering van de topsport, wedstrijden aan de andere kant van onze aardbol en eindeloze trainingssessies, vond Antoinette Coen Rijpma. Ze ontmoetten elkaar tijdens zo’n sessie, op de racefiets. “Ik kende hem wel van gezicht”, knikt Antoinette, “hij fietste veel met Sven Kramer en de andere mannen van Jumbo.” Als ‘t even kon, ging Antoinette met hen mee om sterker te worden.

“Eigenlijk was er meteen wel een klik, maar hij had een vriendin, dus ik bleef daar ver uit de buurt”, lacht ze. Totdat de liefde niet meer te keren was en de twee besloten voor elkaar te kiezen. “We waren pas drie maanden samen toen hij me ten huwelijk vroeg. Mensen vonden dat bizar snel. Maar ik dacht alleen maar: dit klopt.”

In mei 2022 stapte het stel in het huwelijksbootje. Met een droomjurk, een koets met paarden en de prachtige tuinen van Oranjewoud op de achtergrond (de plek waar de foto’s van déze shoot ook gemaakt zijn), was het met recht een sprookje. Een standaard huwelijk hebben de twee trouwens niet. “Ik ben natuurlijk veel weg, soms zelfs een aantal weken. Maar Coen is altijd bij me. Meestal gaat hij ook daadwerkelijk mee, maar anders voel ik wel dat hij achter me staat”, vertelt de Friezin. “Hij is mijn rustpunt, mijn anker. En hij kan ook echt zeggen: ‘kap even met al die prikkels, kies voor jezelf.’”

OPOFFERINGEN

Coen was zelf hard op weg de top in de wielersport te bereiken. Totdat hij in 2017 ten val kwam en twee klaplongen en 21 botbreuken opliep. Hij bleef op hoog niveau fietsen, maar zijn topsportcarrière was voorbij. Maar hij had er wel kennis mee gemaakt en kende het klappen van de zweep. “Dat helpt”, knikt Antoinette. “Hij weet wat topsport van me vraagt. Van ons. En hij helpt om te filteren, om mezelf niet meer te meten aan iedereen. Om alleen te doen wat klopt voor mij. En wat niet klopt? Laat het dan ook maar.”

Om Antoinette zo goed mogelijk bij te staan, besloot Coen zijn opleiding bij Defensie te stoppen en zijn eigen schema’s aan te passen op die van haar. “Dat is denk ik wat mensen vergeten”, zegt Antoinette. “Hij heeft net zo veel geïnvesteerd als ik.” Maar er is geen koploper en bijrijder in hun liefde. “Als hij ergens moet fietsen, doe ik er ook alles aan om bij hem te zijn. We zijn er echt voor elkaar.” Inmiddels woont het stel samen in Rottum, op de boerderij waar ze zelf is opgegroeid. “Ik ben de vierde generatie op ‘de pleats’. Als ik weg ben, past Coen vaak op de paarden. Daar moest-ie in het begin wel even aan wennen”, lacht ze. “Maar volgens mij wordt hij stilletjes aan ook fan.”

FOUNDATION

Op haar dertigste is Antoinette in topsportjaren al behoorlijk op leeftijd. Ook al voelt dat niet zo. “Ik heb al veel bereikt en ben trots op wat er in die prijzenkast zit. En toch heb ik nog steeds het gevoel dat ik beter kan worden.” Ze wil nog één keer naar de Spelen. Nog één keer alles eruit. “Misschien is het dan klaar, dan ben ik 34. Misschien ook niet.” Ondanks dat zijn er heus wel eens gedachten over later, over ná die laatste finish. “Als ik ergens naar uitkijk, dan is het ‘t verder uitbouwen van mijn stichting.”

Afgelopen jaar riepen Antoinette en hubby Coen de Antoinette Foundation in het leven: een fonds dat zich inzet om pesten te bestrijden en jongeren te ondersteunen via de kracht van sport. “Ik wil dat kinderen eerder praten dan ik heb gedaan. Dat ze eerder voelen: ik mag hier zijn, precies zoals ik ben. Sport is zó’n krachtig middel. Het heeft mij letterlijk gered.”

De kleur rood is haar signature geworden. Ze gaat geen finish over zonder vuurrode lippen en haar krullenbos inmiddels een fashion statement waar menig vrouw jaloers op is. “Het is mijn kleur, het is wie ik ben.”

Of ze nog een boodschap heeft voor haar pesters? “Nee, het is goed zo. Het is afgesloten.” De innerlijke battles zijn gewonnen, de littekens geheeld, de zoektocht naar zichzelf voorbij. En misschien is dat wel haar grootste winst ooit.